հետևեք մեզ facebook-ում` facebook.com/newsarm.am

ԱՄՆ նոր նախագահին տհաճ անակնկալներ են սպասվում

Իգոր Մուրադյան, «Լրագիր»

Դոնալդ Թրամփը եւ Հանրապետական կուսակցությունը
ԱՄՆ դեմոկրատական կուսակցությունը իշխանության մնաց նաեւ Օբամայի նախագահական առաջին ժամկետից հետո: ԱՄՆ բնակչության համար պոպուլիզմն այնքան կարեւոր էր, որ դժվար էր ենթադրել, թե ինչպես Դեմոկրատները կարող են հեռանալ իշխանությունից:
Հանրապետական կուսակցությանն իշխանության բերելու համար անհրաժեշտ էր հեղափոխություն անել, ավելի ճիշտ՝ պահպանողական հեղափոխություն: Հանրապետական կուսակցությունից «սովորական» թեկնածուների առաջադրումը կհանգեցներ այդ գաղափարի տապալմանը: Դեմոկրատների պոպուլիզմին ի պատասխան անհրաժեշտ էր առաջ քաշել Հանրապետականի պոպուլիզմը, բայց ԱՄՆ պատմության մեջ նման համատեղում հազվադեպ էր լինում, իսկ ներկայում գործնականում դարձել է անհնար:
Ջորջ Բուշի խիստ ոչ պոպուլյար կառավարումից հետո դժվար էր պատկերացնել, թե ինչը կարող է դառնալ Հանրապետականի պոպուլիզմի հիմքը: Հանրապետականի թեկնածուները հետաքրքիր էին ու անհամեմատելի Թրամփի հետ:
Փորձագետների էլիտար խմբավորումը, որը միշտ աշխատել է Հանրապետականի հետ, եզրահանգեց, որ կուսակցության թեկնածուները քաղաքական հաղթանակի շատ քիչ շանսեր ունեն: Հասկանալի դարձավ, որ հաղթանակի համար պետք են ոչ թե հանրապետականներ, այլ ինչ որ տարօրինակ բան, որը հնարավոր կլինի ներկայացնել որպես հանրապետական:
Պետք է հիշել, որ Ջեբ Բուշը Թրամփին անվանել էր ոչ հանրապետական: Շուտով բոլոր թեկնածուները հետ քաշվեցին, իսկ Ջեբ Բուշն այլեւս նման հայտարարություն չարեց:
Բուշերի ընտանիքը միայն մի դեպքում կարող էր հետ կանչել իր թեկնածուին՝ հաշվարկները ցույց տվեցին, որ այդ իրավիճակում շանսեր չկան: Կար եւս մեկ հանգամանք. Հանրապետականներն այնքան էին ատում դեմոկրատներին, որ պատրաստ էին շատ բանի հաղթանակի հասնելու համար:
Դոնալդ Թրամփն իրականում հանրապետական չէ, պարզապես նա այնքան էր պատրաստ հարմարվել հանրապետականների ձեւաչափին, որ խնդիրներ չկային, բացի մի քանի հանգամանքներից, որոնցից գլխավորը Թրամփի միլիարդանոց կարողությունն էր եւ միլիարդատերերի նրա շրջապատը:
Թրամփը ողջ կյանքում կառուցել ու վերաձեւել է իր բիզնեսը եւ իր պատկառելի տարիքում ի վիճակի չէ մոռանալ այդ գործերի մասին եւ մի կողմ թողնել բիզնեսը, զբաղվելով քաղաքականությամբ: Սակայն նույնիսկ տնտեսական հարցերում Թրամփի համար դժվար է կողմնորոշվելը:
Գլխավոր հարցի՝ տրանսատլանտյան տնտեսական միավորման կապակցությամբ Թրամփը տարօրինակ առաջարկներ է անում, որի դեմ հանդես են գալիս որոշ հանրապետականներ: Տրանսատլանտիզմը, ինչպես ցանկացած այլ տնտեսական դոկտրին, չի կարող լիովին արգելվել, այլ միայն՝ մասնակի:
ԱՄՆ-ի ու Եվրոպայի տնտեսությունը բաղկացած է բազմաթիվ կլաստերներից, որոնց մի մասին տրանսատլանտիզմը ձեռնտու է, մյուս մասին՝ ոչ: Այս խնդրին հարկ է մոտենալ բլոկային սկզբունքով: Բացի այդ, եվրոպական երկրների մի մասի համար այդ գաղափարը պարզապես մահացու է, բավական վնասակար է ԱՄՆ տնտեսության փոքր հատվածի շատ ոլորտների համար:
Սոցիալական ծրագրերը վերացնելու ձգտումը, հատկապես կրթության ու առողջապահության ոլորտներում, չի արտահայտում ամերիկյան հասարակության արդեն կուտակված սոցիալական կարգավիճակը: Այս ծրագրերի մերժումը կհանգեցնի զանգվածային բողոքների, եւ դա արդեն իրականություն է դարձել:
Թրամփը քարոզում է նավթի արդյունահանման ու նավթն ու ածուխն օգտագործելու արխայիկ ու անիմաստ թեզեր, հաշվի չառնելով, որ Ամերիկային սպասվում է մթնոլորտի լուրջ աղտոտում: Ինչպե՞ս ամերիկյան հասարակությունը կարձագանքի նման շրջադարձերին:
Հնարավոր է, միակ խնդիրը, որ առաջ է քաշում Թրամփը՝ միգրացիոն ալիքին դիմակայելն է, ալիք, որը քանդում է Ամերիկան:
Փոխնախագահ Փենսը զգալիորեն ավելի փորձառու ու քաղաքական դեմք է, քան Թրամփը, եւ երեւում է նա ստիպված է լինելու կառավարել քաղաքական իրադարձությունները: Այս վարչակազմում փոխնախագահի անձը չափազանց կարեւոր է, սակայն արդեն կան մի շարք վարչարարներ ու քաղաքական գործիչներ, ովքեր գերազանցում են նախագահին եւ պատրաստ են վարել իսկական Հանրապետական քաղաքականություն:
Նրանք բավական փորձառու, եթե ոչ ականավոր գործիչներ են: Ավելին, գործնականում բոլոր նշանակվածները բավական բացասական են տրամադրված Ռուսաստանի հանդեպ, որն այդքան շատ է «սիրում» Թրամփը: Նույնիսկ Թելլերսոնը էլիտար շրջանակներում համարվում է քաղաքական գործիչ, ով կոչված է քաղաքականապես հարձակվել Ռուսաստանի վրա:
Թրամփին լիովին աջակցել են զինվորական շրջանակները, իսկ հատուկ ծառայությունների հետ խնդիրները վկայում են, որ Թրամփը փորձում է առեւտուր անել նրանց հետ, ունենալով զինվորականների աջակցությունը: Առայժմ խնդիրներ կան նշանակումների հետ, կան նաեւ Թրամփին անծանոթ մարդիկ, որոնց հետ նա նախկինում գործ չի ունեցել եւ չէր կարող ունենալ:
«Ռեալիստների» ու «նեոկոնսերվատորների» միավորումը ցուցադրական օրինակ է, թե որքանով են հանրապետականները պատրաստ միավորել ջանքերը քաղաքականության մեջ սեփական մեթոդներն ու մոտեցումները կիրառելու համար:
Սակայն խնդիրը կադրերի ընտրությունն ու քաղաքական կուրսը չեն: Այս ամենը պարտադրված է եւ ինքնին ոչ մի նշանակություն չունի: Ինչո՞ւ: Թրամփի թիմը ֆինանսավորվում է ոչ թե Թրամփի, այլ հանրապետականների որոշակի շրջանակների կողմից, ովքեր ամերիկյան իսթեբլիշմենթում առայժմ դիտարկվում են որպես մարգինալներ:
Դա բավական տարօրինակ հասկացություն է, սակայն «իսթեբլիշմենթի մարգինալիտետը» իրականում գոյություն ունի եւ հիմա էական դեր է խաղում ամերիկյան քաղաքականության մեջ՝ այդպիսին է ներկայիս Ամերիկան:
Հանրապետական կուսակցության միավորման հարցում ինտեգրացիոն գործընթացների գլխավոր արդյունքը զինվորականների այն ընկալումն էր, որ Դեմոկրատական կուսակցության ձախ-լիբերալ գաղափարախոսությունը ԱՄՆ-ին հասցնում է բազմաթիվ զիջումների, արտաքին քաղաքականության պացիֆիզացիային, դրա հստակ ընկալման բացակայությանը:
Սակայն դա չէ հիմնական խնդիրը: Ակնհայտ է դարձել, որ Թրամփի գաղափարներն ու արտահայտությունները չեն համընկնում նրա «թիմի» կարծիքի հետ, որն ավելի ու ավելի է ձեռք բերում դասական Հանրապետական բնույթ: Ավելին, «թիմի» կարծիքն ավելի արմատական է, եւ ինքը Թրամփը պարզապես ծաղրածու է հիշեցնում այդ թիմի շատ անդամների համեմատ:
Թրամփը մեծ ջանքեր պետք է գործադրի իր խմբավորմանը զսպելու համար, որը մտադիր է ավելի ուժեղ շրջափակել Ռուսաստանը եւ նրան հասցնել կախյալ երկրի վիճակի՝ աղքատացող բնակչությամբ: Ռուսաստանի շուկայում մեծ փողեր աշխատելու վերաբերյալ հայացքները շուտով անիմաստ կդառնան:
Ռուսաստանին կարելի է վերաբերվել որպես միայն թշնամու: Թրամփի «թիմից» շատերը շուտով կդառնան նրա ընդդիմախոսները, եւ դա կարեւոր հանգամանք կդառնա ամերիկյան քաղաքականության մեջ:

loading...
Լրահոս
«Թող փորձեն»․ Տարոն Մարգարյանը՝ «Ելք»-ի հնարավոր հաղթանակի մասին Տարիներ առաջ այս օրը դաժան ծեծի ենթարկվեց Աշոտ Մանուչարյանը․ մանրամասներ Պայթյուն․ կա 1 զոհ Տեսանյութ / Անսպասելի հարձակում Հյուրանոցում պոռնկատուն է գործել Գյումրիի ռուսական ռազմաբազայի մոտակայքում զինծառայողի դի է հայտնաբերվել/ լուսանկարներ Տեսանյութ / Աղջիկների ո՞ր թերություններն են խելքահան են անում տղաներին Այս չաղլիկին լքել էր իր ընկերուհին․ ի հեճուկս աղջկա՝ ահա թե ինչ սեքս-սիմվոլի է վերածվել տղան / Լուսանկարներ Սերժ Սարգսյանը կայացրեց որոշումը Հայկական միլիարդների սոցիալական փոսը Միասին ապրող աղջիկների դաշտանային ցիկլը նույնանու՞մ է Կաթնագեղձի քաղցկեղը սպառնում է յուրաքանչյուր 10-րդին․ հետազոտության արդյունքները Ե՞րբ է ավելի վտանգավոր ծննդաբերելը Զինվորի զոհվելու դեպքով ձերբակալված կա 29-ամյա աղջկան կուսությունից զրկելու համար հիվանդանոցին պարտավորեցրել են 800 դոլար փոխհատուցել «Միգուցե պոպուլյարիզմի գայթակղությունը գերակշռել է»․ ոստիկանության կոշտ արձագանքը ՄԻՊ-ին Պատգամավորի որդուն ԱՄՆ-ում դատապարտել են 27 տարվա ազատազրկման Ուշագրավ դեպք երթուղայինում 10-հազարանոց ավիատոմսերի իրական նպատակը բացահայտված է Պլաստիկ վիրաբուժությունը Հայաստանում Որտեղ և ինչ պայմաններում է իր հարսանիքը նշել Սամվել Բալասանյանի որդին Տղան իբր միզում է Երևանի կենտրոնում․ ինչպես են արձագանքում մարդիկ / Զվարճալի տեսանյութ «Դրա տակից դուրս գալո՞ւ ենք». Կարեն Կարապետյան Սերժ Սարգսյանի ծրագիրը, որից տեղյակ է Վիգեն Սարգսյանը Տարոն Մարգարյանը հանդիպել է էրեբունցիների հետ «Հերիք է, հանգիստ թողեք ինձ ու մեր նախագահին»․ դպրոցի տնօրեն Վովա Գասպարյանը պաշտոնանկություն է արել Արտակարգ միջադեպ դատարանում. լեզվաբանը շիշ նետեց ամբաստանյալի դեմքին (տեսանյութ) Մեծ փոփոխություններ են սպասվում Կանդելակին նոր գրառում է արել Մխիթարյանի մասին Ղարաբաղի բանակի հաղորդագրությունը Տարոն Մարգարյան՝ 61,2%, Նիկոլ Փաշինյան՝ 11,5%, Զարուհի Փոստանջյան՝ 3,9%. «Գելափ ինթերնեյշնլ»-ը հրապարակեց հարցման տվյալները (տեսանյութ) Ադրբեջանը բաց տեքստով սպառնում է Երեք զոհ Երևանում՝ ողբերգական վթարի հետևանքով «Ես ու իմ թիմը պատրաստել ենք Երևանի զարգացման նոր ծրագիր, որը կապահովի մեր քաղաքի հետագա առաջընթացը». Տարոն Մարգարյանը՝ էրեբունցիներին Ողբերգական դեպք․ վարորդը ղեկին հանկարծամահ է եղել Սերժ Սարգսյանն անուղղակի հաստատում է, որ անխնա ընտրակաշառք է բաժանվել Ռուսաստանը եւս մեկ խոշոր օբյեկտ է վաճառում Հայաստանում Թաթուլ Հարությունյանի վիճակը ծայրահեղ ծանր է «Նրանց հետ ուրախ կանցնի». Տարոն Մարգարյանը՝ Փաշինյանի ու Փոստանջյանի մասին / Տեսանյութ «Կարեն Կարապետյանի համար կանայք ուշաթափվում են» ԱԻՆ տեխանվտանգության ազգային կենտրոնի տնօրենի մութ գործերը «Ողբերգություն չէ»․ Բոստանջյանը՝ պատգամավորների տված կաշառքը թանկացումների ձևով ետ կորզելու մասին Ադրբեջանում նախագահին քննադատելու համար բանտ են նստեցնում Երևանը հետաքրքիր է, բնական և տպավորիչ. Երևանը հյուրերի աչքերով. տեսանյութ «Ձեռնարկել միջոցներ` ոչնչացնելու դպրոցի ուսուցիչներին, հատկապես 50-ից ցածր տղամարդկանց»․ գաղտնազերծվել է երիտթուրքերի նամակներից մեկը Պուտինն անվտանգության խորհրդի նիստ է հրավիրել Ռուս-վրացական բեկում Հայաստանի համար. Ի՞նչ կստացվի Ինչ են հիշեցրել Սերժ Սարգսյանին Տղան նայում էր մերկացող աղջկան․ և ահա թե ինչպես պատժեցին նրան / ֆոտոներ Ինչպես է տղան օյին խաղում լոգախցիկում լողացողների գլխին․ Տեսանյութ 2017թ. ամենասեքսուալ կանայք. Լուսանկարներ «Ահա այսպիսի բարդ իրավիճակում է հայտնվել իմ հերոսուհին»․ Լիլիթ Հարոյան Վիգեն Սարգսյանի սենսացիոն հայտարարությունը Սեքս սկանդա՞լ, թե՞ ծննդաբերություն․ ինչու է Ամանդա Սեյֆրիդը երկար ժամանակ խուսափում հանրությունից «Դա սեքս չէ, այլ ծաղր ու ծանակ»․ 12 տհաճ պահեր, որոնց մասին ավելի լավ է մոռանալ 17 աղջիկներ, ովքեր հանդգնել են կարճ սանրվածք անել ու չեն փոշմանել / լուսանկարներ Աղջիկները՝ դիմահարդարումից առաջ և հետո ՏԵՍԱՆՅՈՒԹ. Վիգեն Սարգսյանը բացեց փակագծերը Ինչն է եղել զինծառայողի մահվան պատճառը. մանրամասներ Այս աստղագուշակը որոշում է մարդու ճակատագիրը 10 ամենատարօրինակ օրենքները, որոնք դժվարությամբ են ենթարկվում տրամաբանությանը ՊՆ զորամասերից մեկում 30-ամյա զինծառայող է մահացել Ադրբեջանի ՊՆ նախարարը հրամայել է պատրաստ լինել ակտիվ մարտական գործողությունների Զինված հարձակում ԱԴԾ ընդունարանում․ կան զոհեր, վիրավոր Միջադեպ ՄԻՊ ասուլիսի ժամանակ / Տեսանյութ Հանուն զարգացող Երևանի «Գեներալների թալանածը հետ բերելը» ատելության խտացված արտահայտություն է»․ փոխնախարար «Մի′ ճպպցրա». կառավարության շենքի առջև իրավիճակը լարված է / Տեսանյութ 53-ամյա տղամարդ է կախվել Ինչ է կատարվում Սերժ Սարգսյանի հետ Ինչ պաշտոն կզբաղեցնի Սերժ Սարգսյանը «Պետք է բոլորին պատրաստել պատերազմի». Նորատ Տեր-Գրիգորյանց Ինչո՞ւ է ամուսինը կրակել կնոջ գլխին․ մանրամասներ «Փեթակ», «Սուրմալու», «Առինջ մոլ»․ ինչու են սրանք հայտնվել վարչապետի ուշադրության կենտրոնում Տարոն Մարգարյանը ուղերձով դիմել է երևանցիներին Լարված հարաբերություններ Լոռում Փոխոստիկանապետը վաճառել է ավտոմեքենան «Պոլիտբյուրոն փչացնում է ամեն ինչ»․ Պապյանը՝ պատահական անձանց դեսպան նշանակելու մասին «Ես բանակի սյուներից մեկն եմ, ոնց կարային չհրավիրեին»․ Շմայս