հետևեք մեզ facebook-ում` facebook.com/newsarm.am

ԱՄՆ նոր նախագահին տհաճ անակնկալներ են սպասվում

Իգոր Մուրադյան, «Լրագիր»

Դոնալդ Թրամփը եւ Հանրապետական կուսակցությունը
ԱՄՆ դեմոկրատական կուսակցությունը իշխանության մնաց նաեւ Օբամայի նախագահական առաջին ժամկետից հետո: ԱՄՆ բնակչության համար պոպուլիզմն այնքան կարեւոր էր, որ դժվար էր ենթադրել, թե ինչպես Դեմոկրատները կարող են հեռանալ իշխանությունից:
Հանրապետական կուսակցությանն իշխանության բերելու համար անհրաժեշտ էր հեղափոխություն անել, ավելի ճիշտ՝ պահպանողական հեղափոխություն: Հանրապետական կուսակցությունից «սովորական» թեկնածուների առաջադրումը կհանգեցներ այդ գաղափարի տապալմանը: Դեմոկրատների պոպուլիզմին ի պատասխան անհրաժեշտ էր առաջ քաշել Հանրապետականի պոպուլիզմը, բայց ԱՄՆ պատմության մեջ նման համատեղում հազվադեպ էր լինում, իսկ ներկայում գործնականում դարձել է անհնար:
Ջորջ Բուշի խիստ ոչ պոպուլյար կառավարումից հետո դժվար էր պատկերացնել, թե ինչը կարող է դառնալ Հանրապետականի պոպուլիզմի հիմքը: Հանրապետականի թեկնածուները հետաքրքիր էին ու անհամեմատելի Թրամփի հետ:
Փորձագետների էլիտար խմբավորումը, որը միշտ աշխատել է Հանրապետականի հետ, եզրահանգեց, որ կուսակցության թեկնածուները քաղաքական հաղթանակի շատ քիչ շանսեր ունեն: Հասկանալի դարձավ, որ հաղթանակի համար պետք են ոչ թե հանրապետականներ, այլ ինչ որ տարօրինակ բան, որը հնարավոր կլինի ներկայացնել որպես հանրապետական:
Պետք է հիշել, որ Ջեբ Բուշը Թրամփին անվանել էր ոչ հանրապետական: Շուտով բոլոր թեկնածուները հետ քաշվեցին, իսկ Ջեբ Բուշն այլեւս նման հայտարարություն չարեց:
Բուշերի ընտանիքը միայն մի դեպքում կարող էր հետ կանչել իր թեկնածուին՝ հաշվարկները ցույց տվեցին, որ այդ իրավիճակում շանսեր չկան: Կար եւս մեկ հանգամանք. Հանրապետականներն այնքան էին ատում դեմոկրատներին, որ պատրաստ էին շատ բանի հաղթանակի հասնելու համար:
Դոնալդ Թրամփն իրականում հանրապետական չէ, պարզապես նա այնքան էր պատրաստ հարմարվել հանրապետականների ձեւաչափին, որ խնդիրներ չկային, բացի մի քանի հանգամանքներից, որոնցից գլխավորը Թրամփի միլիարդանոց կարողությունն էր եւ միլիարդատերերի նրա շրջապատը:
Թրամփը ողջ կյանքում կառուցել ու վերաձեւել է իր բիզնեսը եւ իր պատկառելի տարիքում ի վիճակի չէ մոռանալ այդ գործերի մասին եւ մի կողմ թողնել բիզնեսը, զբաղվելով քաղաքականությամբ: Սակայն նույնիսկ տնտեսական հարցերում Թրամփի համար դժվար է կողմնորոշվելը:
Գլխավոր հարցի՝ տրանսատլանտյան տնտեսական միավորման կապակցությամբ Թրամփը տարօրինակ առաջարկներ է անում, որի դեմ հանդես են գալիս որոշ հանրապետականներ: Տրանսատլանտիզմը, ինչպես ցանկացած այլ տնտեսական դոկտրին, չի կարող լիովին արգելվել, այլ միայն՝ մասնակի:
ԱՄՆ-ի ու Եվրոպայի տնտեսությունը բաղկացած է բազմաթիվ կլաստերներից, որոնց մի մասին տրանսատլանտիզմը ձեռնտու է, մյուս մասին՝ ոչ: Այս խնդրին հարկ է մոտենալ բլոկային սկզբունքով: Բացի այդ, եվրոպական երկրների մի մասի համար այդ գաղափարը պարզապես մահացու է, բավական վնասակար է ԱՄՆ տնտեսության փոքր հատվածի շատ ոլորտների համար:
Սոցիալական ծրագրերը վերացնելու ձգտումը, հատկապես կրթության ու առողջապահության ոլորտներում, չի արտահայտում ամերիկյան հասարակության արդեն կուտակված սոցիալական կարգավիճակը: Այս ծրագրերի մերժումը կհանգեցնի զանգվածային բողոքների, եւ դա արդեն իրականություն է դարձել:
Թրամփը քարոզում է նավթի արդյունահանման ու նավթն ու ածուխն օգտագործելու արխայիկ ու անիմաստ թեզեր, հաշվի չառնելով, որ Ամերիկային սպասվում է մթնոլորտի լուրջ աղտոտում: Ինչպե՞ս ամերիկյան հասարակությունը կարձագանքի նման շրջադարձերին:
Հնարավոր է, միակ խնդիրը, որ առաջ է քաշում Թրամփը՝ միգրացիոն ալիքին դիմակայելն է, ալիք, որը քանդում է Ամերիկան:
Փոխնախագահ Փենսը զգալիորեն ավելի փորձառու ու քաղաքական դեմք է, քան Թրամփը, եւ երեւում է նա ստիպված է լինելու կառավարել քաղաքական իրադարձությունները: Այս վարչակազմում փոխնախագահի անձը չափազանց կարեւոր է, սակայն արդեն կան մի շարք վարչարարներ ու քաղաքական գործիչներ, ովքեր գերազանցում են նախագահին եւ պատրաստ են վարել իսկական Հանրապետական քաղաքականություն:
Նրանք բավական փորձառու, եթե ոչ ականավոր գործիչներ են: Ավելին, գործնականում բոլոր նշանակվածները բավական բացասական են տրամադրված Ռուսաստանի հանդեպ, որն այդքան շատ է «սիրում» Թրամփը: Նույնիսկ Թելլերսոնը էլիտար շրջանակներում համարվում է քաղաքական գործիչ, ով կոչված է քաղաքականապես հարձակվել Ռուսաստանի վրա:
Թրամփին լիովին աջակցել են զինվորական շրջանակները, իսկ հատուկ ծառայությունների հետ խնդիրները վկայում են, որ Թրամփը փորձում է առեւտուր անել նրանց հետ, ունենալով զինվորականների աջակցությունը: Առայժմ խնդիրներ կան նշանակումների հետ, կան նաեւ Թրամփին անծանոթ մարդիկ, որոնց հետ նա նախկինում գործ չի ունեցել եւ չէր կարող ունենալ:
«Ռեալիստների» ու «նեոկոնսերվատորների» միավորումը ցուցադրական օրինակ է, թե որքանով են հանրապետականները պատրաստ միավորել ջանքերը քաղաքականության մեջ սեփական մեթոդներն ու մոտեցումները կիրառելու համար:
Սակայն խնդիրը կադրերի ընտրությունն ու քաղաքական կուրսը չեն: Այս ամենը պարտադրված է եւ ինքնին ոչ մի նշանակություն չունի: Ինչո՞ւ: Թրամփի թիմը ֆինանսավորվում է ոչ թե Թրամփի, այլ հանրապետականների որոշակի շրջանակների կողմից, ովքեր ամերիկյան իսթեբլիշմենթում առայժմ դիտարկվում են որպես մարգինալներ:
Դա բավական տարօրինակ հասկացություն է, սակայն «իսթեբլիշմենթի մարգինալիտետը» իրականում գոյություն ունի եւ հիմա էական դեր է խաղում ամերիկյան քաղաքականության մեջ՝ այդպիսին է ներկայիս Ամերիկան:
Հանրապետական կուսակցության միավորման հարցում ինտեգրացիոն գործընթացների գլխավոր արդյունքը զինվորականների այն ընկալումն էր, որ Դեմոկրատական կուսակցության ձախ-լիբերալ գաղափարախոսությունը ԱՄՆ-ին հասցնում է բազմաթիվ զիջումների, արտաքին քաղաքականության պացիֆիզացիային, դրա հստակ ընկալման բացակայությանը:
Սակայն դա չէ հիմնական խնդիրը: Ակնհայտ է դարձել, որ Թրամփի գաղափարներն ու արտահայտությունները չեն համընկնում նրա «թիմի» կարծիքի հետ, որն ավելի ու ավելի է ձեռք բերում դասական Հանրապետական բնույթ: Ավելին, «թիմի» կարծիքն ավելի արմատական է, եւ ինքը Թրամփը պարզապես ծաղրածու է հիշեցնում այդ թիմի շատ անդամների համեմատ:
Թրամփը մեծ ջանքեր պետք է գործադրի իր խմբավորմանը զսպելու համար, որը մտադիր է ավելի ուժեղ շրջափակել Ռուսաստանը եւ նրան հասցնել կախյալ երկրի վիճակի՝ աղքատացող բնակչությամբ: Ռուսաստանի շուկայում մեծ փողեր աշխատելու վերաբերյալ հայացքները շուտով անիմաստ կդառնան:
Ռուսաստանին կարելի է վերաբերվել որպես միայն թշնամու: Թրամփի «թիմից» շատերը շուտով կդառնան նրա ընդդիմախոսները, եւ դա կարեւոր հանգամանք կդառնա ամերիկյան քաղաքականության մեջ:

loading...
Լրահոս
Խմած կինը փորձում է բռնաբարել տղամարդուն․ Տեսանյութ 18+ Դպրոցական ավտոբուսի վթարի հետեւանքով 16 մարդ է զոհվել Կարեն Կարապետյանը խթանում է նոր դարաշրջանի մուտքը Հայաստան Ինչ է կատարվում Ռուսաստանի դպրոցներում․ ֆոտոշարք Աղջկա դին հայտնաբերվել է. սպանողը ցույց է տվել սպանության վայրը Ինչ է փորձում պոկել Պուտինը․ ինչ կապ ունի դա Հայաստանի ու Ղարաբաղի հետ Եղանակը՝ առաջիկա օրերին Բացահայտվել է Թումանյան փողոցում տեղի ունեցած սպանությունը Ի՞նչ խնդիրներ ունի Բեգլարյանը իշխանությունների հետ Դատապարտյալների հիվանդանոց մարմնավաճառնե՞ր են բերվել․ հիմնարկի փակման իրական պատճառը Աղմկահարույց դեպք. կիզակետում են դպրոցի տնօրենն ու նրա մայրը Խմած ռուս աղջիկները՝ բնության գրկում. Տեսանյութ Ի՞նչը դուր չի եկել Միքայել Մինասյանին Ովքեր են աշխատում Կարեն Կարապետյանի դեմ Սպանություն Երևանում Ինչ են խլել Սուրիկ Խաչատրյանից Ուրվագծվում է ՀՀԿ ցուցակի առաջին եռյակը Արփինե Հովհաննիսյանի ունեցվածքը «Ու՞մ է պետք լինելու այն հողը, որի վրա ոչ ոք չի ապրելու». Սերժ Սարգսյան ԲԱՑԱՌԻԿ Տեսանյութ․ Վաշինգտոնում ամբոխը ջարդ ու փշուր է անում խանութների ապակիներն ու մեքենաները Գայլերը օգնության են հասնում մարդուն ու պաշտպանում արջից Հուզումներ ու անկարգություններ Վաշինգտոնում․ տասնյակ ձերբակալվածներ կան Ղարաբաղին ժամանակ է տրվել Ազերի պորտապարուհու անզուգական կատարումը․ Տեսանյութ Բլեֆ է. չեմ կարծում, թե Սերժ Սարգսյանի դեմ մահափորձ է ծրագրված Oլիմպիական փոխչեմպիոն Արմեն Մկրտչյանը ՀԱՕԿ նախագահի հրավերով վերադարձել է Հայաստան (տեսանյութ) ԻԳԻԼ-ը ոչնչացրել է Պալմիրայի ամֆիթատրոնի շենքը Իրավիճակը՝ ավտոճանապարհներին Ապրիլի 2-ի լույս 3-ի գիշերը «Ելք»-ը ՀՀԿ-ին անականկալ կբերի Ընտրություններ կեղծողը արտագաղթել է ԱՄՆ Ահա թե ինչպես է պետք տաքսի կանգնեցնել․ Տեսանյութ Աղջիկը փողոցից նստել է անհայտ տաքսի և այլևս տուն չի վերադարձել. Հայտնաբերվել է նրա դին Կարեն Կարապետյանն այցելեց Ամերիկյան համալսարան ◙ Զարմանահրաշ լուսանկարներ՝ Էկվադորի անտառներում ապրող ցեղի առօրյայից «Ես թուրքերից չեմ վախմ, ես հայերից եմ վախմ»․ զինվորն անկեղծանում է «Իմ խոսքը միշտ էլ դաժան է լինում, որի պատճառով սարսափի մեջ են ընկնում» Սաշիկ Սարգսյան․ «Կարող ա՞ գիտեք գալիվուդյան աստղ եմ»․ Տեսանյութ ՀՀԿ-ն սպասում է Մոսկվայի հրահանգին Մեկնարկել է Դոնալդ Թրամփի երդմնակալության արարողությունը․ ուղիղ միացում Մետրոյում անհայտ տղամարդը դանակով հարձակվել է ուղևորների վրա Ավտոմատավորների հայտնվելը կառավարությունում՝ չի մեկնաբանվել Մոդել Էմիլի Ռատայկովսկին կրքոտ տեսանյութ է հրապարակել Նախարարի անկեղծացումը Հայերին պատանդ էին պահել․ նոր փաստեր Լավրովը «կատոկել է» ադրբեջանցիներին Ինչպես ճիշտ մերսել ազդրի հետին մակերևույթը․ Տեսանյութ Խայտառակ վիճակ Որոնք են հայ աղջիկների երազանքները․ Տեսանյութ Ծեծռկտուք խորհրդարանում․ մասնակցել են նաև կանայք․ Լուսանկարներ Հաջորդ պատերազմի օրն ու ժամը կորոշի Մոսկվան Բացառիկ տեղեկություն Ագուլիսի կոտորածից Արամեն նոր տեսահոլովակ է ներկայացրել Մերկ աղջիկը Խարկովի մետրոյում շոկի է մատնել ուղևորներին․ Տեսանյութ Օրվա կադրը՝ 5000 դրամանոցի վրա «Ուզում եմ իմանալ ողջ ճշմարտությունը»․ զոհված զինվորի հոր բաց նամակը նախագահին Պայթեցրել են հայ քրեական հեղինակության մտերմուհու ավտոմեքենան․ տեսանյութ Վարձու մարդասպան Սերժ Սարգսյանի դե՞մ. ինչով է պայմանավորված ուժեղացված հսկողությունը Պաշտոնյա է պաշտոնանկ արվել Նոր վերաբաշխում Բախումներ Վաշինգտոնում Թրամփի հակառակորդների ու ոստիկանության միջև Մեքենան ընկել է գետը. կան տուժածներ Սկանդալային հայ մոդել Գայանայի նոր տեսանյութը 2018-ի՝ օդից կախված խորհրդարանը Մոսկվան պատասխան է պատրաստում Սերժ Սարգսյանին Միհրան Պողոսյանին զգուշացվելու է Նոր Nokia սմարթֆոնով ընկույզ են ջարդել (տեսանյութ) Սուրենյանը հայտնում է տաքացման մասին Խաչատուր Սուքիասյանի հարցազրույցը Սա քեզ, սա ինձ, սա` Օստապ Իբրահիմովիչին Քաղաքապետի մեքենաները «Ալյանս» կուսակցության մամուլի խոսնակ. «Սարգիս Հարությունյանը կոմպրոմատներ է հավաքել» Լավ լուր․ գործունեության այս տեսակներն ազատվել են հարկերից Արմեն Մարտիրոսյանը փորձել է ապտակել Զ․ Փոստանջյանին Կարեն Կարապետյանի կառավարությունում փոփոխություններ են սպասվում. Ղարաբաղի բանակը հաղորդագրություն է տարածել Այս մասնագիտությանը երանի կտան շատ տղամարդիկ․ Տեսանյութ Շների 10 ամենավտանգավոր ցեղատեսակները․ Տեսանյութ Իսլամական պետության պարագլուխների մեծ մասը ոչնչացված է Փաստաբանի վրա հարձակված դատախազը կաթողիկոսի եղբորորդի՞ն է «Դիրքերն ինքնափիառի վերածած ոմն մեկն իրեն իրավունք է վերապահում նույն դասարանում մնացած աշակերտի մակարդակի եզրահանգումներ անել»․ ԱԳՆ-ի կոշտ պատասխանը՝ Արշակ Զաքարյանին